حق تعالي را فهميده باشد، طبعا خشيت برايش حاصل مي‎شود; و اين خداشناسي از طريق علوم مادي نيز حاصل است . ظاهرا مراد از "علماء" در آيه شريفه : (انما يخشي الله من عباده العلماء) علم فقه و اصول نيست ; بلكه به قرينه آيات قبل، اين آيه شامل علوم طبيعي و اجتماعي مي‎شود; آنجا كه خداي متعال مي‎فرمايد: (ألم تر أن الله أنزل من السماء ماء فأخرجنا به ثمرات مختلفا ألوانها و من الجبال جدد بيض و حمر مختلف ألوانها و غرابيب سود ‏ و من الناس و الدواب و الانعام مختلف ألوانه كذلك ) ⁽¹⁾ يعني : "آيا نديدي كه خداوند آب را از آسمان نازل كرد، پس به وسيله آن ميوه هاي رنگارنگ و ثمرات گوناگوني را پديد آورديم و در كوهها رگه هايي سفيد و سرخ به رنگ هاي مختلف و رگه هايي بسيار سياه قرار داد، همچنين مردم و جنبندگان و چهارپايان را با رنگ هاي گوناگون خلق كرد."

در اين آيات، خداوند به نظام تكوين اشاره كرده و اين حقيقت را بيان مي‎كند كه اين موجودات با اين عظمت و ريزه كاري خلق شده اند و اينها همه حكايت از اين دارند كه اين موجودات يك خالقي دارند كه او قادر مطلق و حكيم مطلق است . آنگاه پس از بيان اين موارد كه همگي مربوط به زمين شناسي، معدن شناسي، انسان شناسي و حيوان شناسي است، خدا مي‎فرمايد: (انما يخشي الله من عباده العلماء) ⁽²⁾ يعني : هر كس اينها را بلد باشد و بداند كه در نظام وجود چقدر دقت و قدرت و صنعت و ريزه كاري به كار رفته است، او طبعا خاشع و خداترس

---